Soms kan een ontmoeting waarin je echt naar elkaar luistert, een sneeuwbaleffect hebben. Jan Waanders vertelt over Mosi, die zich inzet voor kleine criminelen en drugsrunners.
Woensdagavond. De sporthal loopt langzaam leeg. Zweet op het voorhoofd, vermoeide benen, maar het hoofd van Mosi zit nog vol. Na het sporten blijft hij even hangen en ik luister naar zijn gemopper. We kennen elkaar al jaren via Pandsport, onze sportactiviteiten voor tieners uit de buurt, waar hij zich als vrijwilliger inzet. En dan zegt hij: ‘Ik word niet gezien door organisaties.’ Meer dan een half uur blijven we doorpraten en ik beloof hem hierop terug te komen.
Mosi komt uit Tanzania. Het leven heeft hem niet gespaard. Door schade en schande heeft hij geleerd wat overleven is. Op straat kent hij de jongeren die anderen vaak alleen van het nieuws kennen: kleine criminelen, drugsrunners, soms zelfs jongeren met een wapen op zak. Letterlijk schietgevaarlijk. En juist hén zoekt hij op. Andersom ook, er zijn ook jongens die Mosi opzoeken.
Hij probeert ze uit de criminaliteit te halen. Niet met grote woorden, maar door te sporten. Door gesprekken. Door inzicht te geven in gedrag. Door te laten zien dat verandering mogelijk is. Op scholen geeft hij workshops, preventief. Voordat het misgaat. We sparren samen vaak: over jongeren, over kansen, over hoe je écht verschil maakt.
En dan ontstaat een idee. Wat als we een evenement organiseren? Niet denken in problemen, maar in talenten. Zo wordt ‘Foundation’ geboren. Wij stellen Het Pand gratis ter beschikking. Op het evenement komen sprekers die hun verhaal delen. Er wordt samen gegeten, gedanst, gelachen. Er worden filmpjes geschoten, kleding gepimpt. Jongeren die normaal tegenover elkaar staan, staan nu naast elkaar. Sommigen hebben eerder met pistolen tegenover elkaar gestaan en werken nu samen aan iets goeds. Foundation wordt een groot succes. Voor herhaling vatbaar. Meer dan dat: het werkt.
Weer een woensdagavond. Ruim een half jaar later. Dit keer staat Mosi zelf voor de groep sporters van Pandsport. Hij vertelt hoe hij tegen de organisatie van het evenement op heeft gezien. Hoe groot het voelde. Hoe spannend. Dat hij tot God gebeden heeft, want hij is een gelovige jongen. En daarna: rust. De rust om het gewoon te doen.
Maandagochtend. Nu zijn we in het gemeentehuis. Aan tafel zitten Mosi, zijn maat Sep, Bibi en ik. We zitten voor vier ambtenaren. Op tafel: een aanvraag voor €200.000 subsidie voor twee jaar. Voor een reeks evenementen. Voor workshops. Voor één-op-één begeleiding. We krijgen één uur om te pitchen. Voldoet het aan de criteria? Is het een goed idee? Wordt er goed samengewerkt? We vertellen. Over jongeren. Over keuzes. Over pistolen die plaatsmaakten voor plannen. Over hoop, structuur en toekomst. Over iemand die ooit niet gezien werd.
Na een uur volgt het oordeel: ‘Jullie zijn door. De aanvraag mag officieel gemaakt worden.’ We zijn zó blij. En zó dankbaar. Wat begon met gemopper op een woensdagavond na het sporten, groeit uit tot iets dat levens verandert.
En het mooiste? Dit is nog maar het begin.
Jan Waanders
Jan Waanders is als missionair werker verbonden aan Het Pand in Groningen.