Areopagus nieuws

IZB houdt webinar over missionaire training voor twintigers

2026-11-04T15:14:42Z

Kun je het geloof nog wel delen in een cultuur waarin iedereen zijn eigen waarheid heeft? Waarom is het evangelie relevant voor iedereen? Hoe leg ik dit uit? In vier bijeenkomsten worden twintigers bij de training Twenties-four-seven toegerust om over het geloof in gesprek te gaan met collega’s en vrienden. Mette van Hell, kwartiermaker jongvolwassenen bij de IZB: ‘Het is geen evangelisatiecursus, maar je leert om onder woorden te brengen wat het geloof voor jou betekent en welke roeping je hebt gekregen van God.’

Groep

Kerken die voor Twenties-four-seven kiezen, bewijzen daarmee zichzelf een dienst, is de overtuiging van Van Hell. ‘Ze helpen hun jongeren om steviger te staan in hun geloof. Dat komt aan de hele gemeente ten goede.’ Vaak ontstaat er tijdens de vier bijeenkomsten, waar ook een maaltijd en een korte viering bij hoort, een hechte groep jongeren. ‘De opzet van de cursus helpt om een groep van betrokken twintigers te creëren in de gemeente. We zien dat dit gebeurt, zonder dat dit nu een vooropgezet doel is.’

Tijdens het webinar op 24 november leer je hoe je Twenties-four-seven kunt inzetten in je gemeente. Agnes van Haaften en Mette van Hell lichten de missionaire principes achter de cursus toe en geven praktische tips om de training te organiseren. Het cursusmateriaal is vanaf dit seizoen gratis beschikbaar.

Aanmelden voor het webinar kan via www.izb.nl/agenda

Hier kun je een reportage lezen over Twenties-four-seven in Voorthuizen.

Labels: Areopagus nieuws, Focus verhalen, Nieuwsberichten, Voor gemeenten, Voor voorgangers, IZB

‘God gaat altijd door het onmogelijke heen’

2026-10-20T15:14:47Z

Regenwolken drijven boven de uitgestrekte wijk De Groote Wielen in Rosmalen, waar ds. Wolter Stijf woont. We spreken elkaar in zijn studeerkamer aan de voorkant van het huis. Voor de deur staat zijn fiets, het vervoermiddel waarmee hij zich bij voorkeur door de wijk beweegt. In juli nam hij afscheid van verschillende missionaire initiatieven in de regio waar hij bij betrokken was, waaronder pioniersplek CRUX, hier in De Groote Wielen in Rosmalen.

Je hebt eerst in de agrarische sector gewerkt, voordat je predikant werd. Hoe is theologie op je pad gekomen?

‘Je kent het verhaal van Zacheüs de tollenaar, hè? En hij was nieuwsgierig, hij wilde weten wie Jezus is. Met die nieuwsgierigheid is het bij mij ook begonnen. Ik ben opgegroeid in een kerkelijke context. Gaandeweg kwam ik op het spoor van de theologie terecht. Je zou kunnen zeggen: was dat een roeping? Dat kan in een flits gebeuren, maar ook stap voor stap. Zo is bij mij geleidelijk aan duidelijk geworden waar ik enthousiast van werd. En enthousiast betekent ‘in God’ zijn. Het is bij mij een proces van rijping geweest. Dat vind ik een mooi woord, rijping – het past bij mijn landbouwachtergrond.’

De afgelopen jaren ben je betrokken geweest bij verschillende pioniersprojecten, in Tilburg en hier in Rosmalen. Hoe is jouw weg van dorpspredikant naar pionier gelopen?

‘Ik zie het als een wijziging van context. Ik ben in 2004 begonnen als gemeentepredikant in Meeuwen en Hagoort. Die gemeente had te maken met krimp. Daardoor werd ik in deeltijd gedetacheerd als predikant in de hervormde gemeente Bethel in Den Bosch. Omdat er veel moest gebeuren aan de pastorie van Meeuwen, heb ik voorgesteld dat wij zelf een huis zouden zoeken, en toen kwam Rosmalen in beeld. Vanaf hier kon ik op de fiets naar Den Bosch, en hier in Rosmalen en omgeving woonden ook gemeenteleden.’

Ondertussen leerde je deze wijk in Rosmalen kennen.

‘Ja. Ik vroeg me af: wat is hier gaande? Ik kwam op zondagochtend vooral hardlopers en wielrenners tegen. De wijk heeft geen kerkgebouw. Een heel andere context dan Meeuwen. Toen ben ik met de IZB om tafel gegaan vanuit de gedachte dat de IZB weinig pioniersplekken in het zuiden van het land begeleidt.’

Wat waren je eerste ervaringen?

‘Het is hier een welvarende wijk. Je organiseert een maaltijd en er komt niemand. Het is een wijk met veel jonge gezinnen die allemaal thuis eten. Ik dacht: ik moet een netwerk opbouwen, dus ik legde contact met welzijnsorganisaties, de wijkagent. Omdat het een nieuwe wijk was, raakte ik betrokken bij een groep mensen die bewonersactiviteiten organiseert. Kunnen we ook iets met zingeving, opperde ik. De mens is immers meer dan het lichamelijke. Zo ontstond de gespreksgroep ‘Kijken in de ziel’. Buren en andere mensen die ik sprak, nodigde ik uit. Ik kende twee musici uit Tilburg die wel wilden participeren in een avond met klassieke muziek. Er is in die tijd ook een wijkkrant van de grond gekomen, waar ik een column in ben gaan schrijven. Zo had ik vier keer per jaar een podium om te schrijven voor de mensen om me heen, veelal met een rooms-katholieke of seculiere achtergrond. Later kwam de vraag om iets voor nieuwkomers te doen. We zijn vanuit CRUX taallessen gaan geven; daar is mijn vrouw nauw bij betrokken.’

De coronacrisis zorgde in veel kerken en missionaire plekken in eerste instantie voor een impasse. Hoe zijn jullie daar doorheen gekomen?

‘Een maandelijkse activiteit als ‘Kijken in de ziel’ mocht niet meer. Maar God gaat altijd door het onmogelijke heen, zoals het verhaal van de Schelfzee zo mooi laat zien. We kwamen toen in gesprek met Marc en Barbara van Nieuw Amerongen. Zij woonden in Veenendaal en zijn hier vanuit missionaire overwegingen naartoe verhuisd. Op zo’n moment krijg je mensen om je heen met jonge kinderen, die hier in de wijk naar school gaan. Zo heb je ineens allerlei ingangen. Na verloop van tijd kwam de vraag of we niet iets met samenkomsten konden gaan doen. Dat is Messy Church geworden, in het Nederlands: kliederkerk. Wij hebben gekozen voor de Engelse naam, omdat die duidelijker is voor mensen van buitenaf in onze wijk. Netwerken bleef belangrijk, ook in de kerkelijke gemeenten om ons heen. Zij steunen ons financieel, maar ook met menskracht. Dat is waardevol, want regelmatig Messy Church organiseren vraagt intensieve voorbereiding en creativiteit.’

CRUX is nauw verbonden met de buurt. Kun je daar een voorbeeld van geven?

‘Met de bedrijfsleider van de supermarkt was bijvoorbeeld goed contact. Hij stelde een parkeerplaats beschikbaar om een Paasevent te houden met muziek. En een tijdje daarna vroeg hij: wanneer gaan jullie weer eens een event organiseren? Maar het begon dus allemaal met een gesprekskring om te kunnen praten over de dingen die iets dieper gaan dan de vakantie en het weer. Wat geef je door aan je kinderen, over je werk, behalve dat je er druk mee bent? Ik heb eigenlijk nooit een agenda bij deze bijeenkomsten, ik vraag aan het begin waar ze zich mee bezighouden en dan komt het gesprek vanzelf.’

Steeds meer gemeenten bevinden zich in een missionaire context. Welke kwaliteiten heb je als predikant nodig om ook pionier te kunnen zijn?

‘Als predikant kan het lastig zijn om te pionieren, omdat je te maken hebt met de verwachtingen van je gemeente. Een gemeente heeft altijd bepaalde tradities, in woordgebruik bijvoorbeeld. De missionaire context heeft een ander taalveld. In eredienst en pastoraal bezoek kun je het hebben over dat we allemaal zondaar zijn, en iedereen zal instemmend knikken. In een seculiere context zullen mensen snel zeggen: ja, maar ik doe toch goede dingen? Ik ben toch een goed mens? Je moet je dus weg van de vanzelfsprekendheid bewegen.’

Wat voor taal gebruik je in die meer missionaire gesprekken?

‘Dat hangt af van de persoon tegenover me. Wat dat betreft is er niets nieuws onder de zon, het evangelie heeft altijd al heel verschillende en diverse mensen geraakt en meegenomen. Een term als ‘verlorenheid’ is wel herkenbaar. Veel mensen voelen zich verloren. Ze werken hard, maar wie is er voor hen? Je moet dus een antenne ontwikkelen voor degene die tegenover je zit. Je komt dichtbij door te luisteren, en relevante vragen te stellen, niet zozeer door te vertellen. Zoals Jezus vooral vragen stelde aan de teleurgestelde Emmaüsgangers. Teleurstellingen kent iedereen. Jezus vroeg hen wat er aan de hand was, niet omdat hij dat niet wist, maar om het gesprek op gang te brengen. En om bij kern van de mens te komen.'

Heeft het werk in de wijk ook je manier van preken veranderd?

‘Ik spreek een paar keer per jaar af met iemand met wie ik heel goed kan opschieten, die niet in God gelooft. Seculiere mensen zoals hij verwoorden wat er in ieder mens leeft, kerkelijk of niet-kerkelijk. Kijk maar wat een puinhoop de wereld is, dan kan er toch ook geen God zijn? De taal die ik gebruik in die gesprekken, zou ik meer in preken willen gebruiken, denk ik vaak. Eigenlijk zou iedere predikant de confrontatie moeten aangaan met de gedachten van seculiere mensen. Omdat die de vragen hardop stellen die bij de eigen gemeenteleden en bij jezelf leven en daar voor lauwheid kunnen zorgen.’

Missionair werk is werk van de lange adem. Waar haal jij het geduld daarvoor vandaan?

‘Kijk, in de traditionele kerkbank krijg ik mensen uit de wijk waarschijnlijk niet, hoewel God een God van wonderen is. Ik ga liever terug naar de bron, dat is de Bijbel. Daarin staat: beweeg de mensen tot het geloof. Dat is mijn drijfveer. Misschien ontstaat er iets van kerkgang, maar dat is niet mijn intentie. Er is hier in de wijk wel een groep ontstaan die bij elkaar komt rond de Bijbel. Iemand vroeg: mag ik eens met je meegaan als je ergens voorgaat in de omgeving? Diegene is een paar keer mee geweest. Ik probeer zo over het geloof te communiceren dat het niet afschrikt. Opschrikken is weer iets anders. Soms valt het me op dat iemand christelijke termen gebruikt. Dan wijs ik daarop en zeg ik: volgens mij zit er bij jou misschien meer geloof dan jij denkt. En dan hebben we daar een gesprek over.’

Je noemde al dat Messy Church bij CRUX een centrale activiteit is. Daaromheen zijn verschillende andere activiteiten ontstaan. Hoe zie je daarin de leiding van Gods Geest?

‘Op veel plekken is het zo dat ouders hun kinderen meenemen naar de kerk. Bij de Messy Church zien we een omgekeerde beweging: de kinderen vinden het boeiend en nemen hun ouders mee. Het is spannend om een balans te vinden, want je richt je in de taal op de kinderen, maar je wilt ook de ouders aanspreken. Daarnaast zijn er uitlopers zoals een gesprekskring over geloof en actualiteit en het jongerenwerk met tieners die al langer betrokken zijn bij de Messy Church, dat Barbara vormgeeft. Zij is nu de nieuwe pionier. Het is een Godswonder dat Barbara en haar gezin hier zijn komen wonen. In de coronatijd was het heel spannend of er een gemeenschap zou ontstaan. Toen kwam God met dit gezin uit Veenendaal. Dat kun je niet organiseren en toch gebeurt het. Dat is Gods Geest.’

Tekst: Nels Fahner

Meer info over het pioniersproject CRUX in Rosmalen vind je hier.

Labels: Areopagus nieuws, Nieuwsberichten, Impact nieuws, Voor gemeenten, Voor pioniers, Voor voorgangers, IZB

‘Met de catechisanten gaan we een proces van vorming aan’

2026-10-12T13:55:45Z

Hoe ziet mentoraat er in jullie gemeente uit?

‘Voor ons is het cruciaal om de belijdeniscatechisatie niet alleen te zien als het overdragen van kennis over het christelijk geloof. Met de catechisanten gaan we een proces van vorming aan. Zo willen we ze begeleiden op de weg die zij achter Christus aan willen gaan. Als predikanten helpen wij hen daarbij. We zijn dus zelf als mentoren aanwezig. We oefenen samen met gebed, de catechisanten stellen een leefregel op die hen helpt om gevormd te worden, en ook krijgen ze concrete opdrachten mee voor hun dagelijks leven.

Een van die opdrachten is om kennis te maken met onze gemeente waar ze nu formeel onderdeel van gaan worden door een gesprek met een van de gemeenteleden. Dit gemeentelid is vaak al wat ouder, heeft daardoor ervaring en wijsheid opgedaan in het geloof, en gaat met hen een gesprek aan over wat het betekent om deel te zijn van de gemeente. Het is geen start van een langdurige mentoraatsrelatie. Je zou het meer kunnen zien als een mentoraatsgesprek. Maar we zien dat het zich in een aantal gevallen ontwikkelt tot iets langdurigs. We krijgen er eigenlijk altijd positieve reacties op, zowel van de gemeenteleden als van de belijdenisgroep.’

Wie koppelt de catechisanten aan de gemeenteleden?

‘Mijn collega Johan Visser en ik doen dit, omdat wij als predikanten de belijdeniscatechisatie begeleiden. Doordat wij de koppeling maken, voorkomen we dat de catechisanten binnen hun bekende, veilige kring kiezen. Omdat wij lang met de catechisanten optrekken, krijgen we vaak een gevoel voor de specifieke vragen of worstelingen waar elke catechisant mee zit. Op basis daarvan kiezen we een gemeentelid. Het betekent niet dat er altijd een perfecte match is, maar er gebeuren geregeld mooie dingen.

Zo hebben we een jonge vrouw met een niet-gelovige partner gekoppeld aan een oudere vrouw in de gemeente, die getrouwd is met iemand die niet gelovig is. De gesprekken deden beide vrouwen goed. Ze willen hieraan vervolg gegeven door een kring te starten voor gemeenteleden zonder gelovige partner.

Een ander voorbeeld: een van onze catechisanten was een vrouw die opgroeide in een stevig reformatorische kerk. Ze had het geloof van haar ouders vaarwelgezegd en is de Noorderkerk weer betrokken geraakt. Het was merkbaar dat bepaalde vragen en manieren van geloof beleven uit haar jeugd de kop opstaken bij haar. Ik heb daar nauwelijks ervaring mee – ik weet niet wat het is om echt bang te zijn voor God. Daarom hebben we haar gekoppeld aan een gemeentelid dat uit hetzelfde milieu komt en die zelf Gods genade heeft leren kennen, maar die wel ervaren heeft hoe een ander godsbeeld als een soort angel in je leven kan zitten. Deze gesprekken waren ontzettend behulpzaam voor deze vrouw.’

Is het ongemakkelijk om dit te doen, voor de belijdeniscatechisanten of voor de kerkleden?

‘Wij hebben nog nooit een negatieve reactie teruggekregen. We vragen wel aan onze gemeenteleden of we ze mogen koppelen. Een enkele keer krijg ik dan de reactie: “Mijn agenda zit zo vol, het komt nu niet uit. Maar volgende keer ben ik graag van de partij.” We horen vooral terug: “Wat was dit gaaf, kan dit nog een keer?”. Voor gemeenteleden is het nog op een andere manier waardevol. Een deel van onze belijdeniscatechisanten komen uit het studentennetwerk van de stad. Deze studenten zijn voor veel gemeenteleden best wel onbekend. Door deze mentoraatgesprekken wordt zowel het netwerk van de studenten als van de gemeenteleden vergroot.’

Hoe zou je hiermee kunnen starten in je eigen gemeente?

‘Het is echt eenvoudig. Toen ik predikant was in Vollenhove had ik vier belijdeniscatechisanten. Het is heel makkelijk om een paar mensen te vragen om in gesprek te gaan met deze catechisanten. Vaak hebben mensen een concrete aanzet nodig om met elkaar in gesprek te komen. Een vraag rond een belijdenistraject is daarom heel geschikt. Je moet het wel faciliteren en aanzwengelen in je gemeente.

Als het gesprek tussen generaties nog erg lastig is, kun je een cultuur kweken van wederzijdse verantwoordelijkheid in de gemeente. Een paar jaar geleden hebben wij bijvoorbeeld bij de start van het nieuwe kerkelijke seizoen alle namen van kinderen en jongeren op een briefje geschreven. De gemeenteleden trokken allemaal een naam uit de pot en hebben een seizoen voor het kind op het briefje gebeden. Daarmee heb je ze nog niet met elkaar in gesprek gebracht, maar je hebt al wel in het gebedsleven van de kerk geïntegreerd dat jongeren in de gemeente bij naam worden genoemd. Ik mag hopen dat daaruit iets voortvloeit.’

Tekst: Mette van Hell

Meld je onderaan deze pagina aan voor de kwartaalmailing ‘Twintigers’ van de IZB.

Meer weten over mentoraat? Kom dan naar de IZB-Toerustingsdag op 14 november 2026 met als thema ‘Metamorfose – over de geestelijke vorming van nieuwgelovigen’.

Labels: Areopagus nieuws, Focus verhalen, Nieuwsberichten, Voor gemeenten, Voor voorgangers, IZB

‘Iedere gemeente kan een plek van vorming zijn’

2026-10-09T16:06:45Z

De IZB-Toerustingsdag start dit jaar met lezingen over de weg van nieuwe gelovigen, over inwijding, en over het overkoepelende thema ‘metamorfose’. De rest van het programma kent vier sporen waar je als team of gemeentelid verdieping in kunt vinden. Bas van der Graaf licht het programma toe.

Jouw lezing heeft als titel ‘metamorfose – over het veranderen van je denken’. Welke metamorfose staat je daarbij voor ogen?

‘Als het in de Bijbel gaat om karaktervorming, wordt vaak het beeld van een boom die vrucht draagt gebruikt. Dat is iets anders dan een setje vaardigheden ontwikkelen. De term ‘metamorfose’ komt in het Nieuwe Testament twee keer voor, bijvoorbeeld in Romeinen 12 vers 2. Daar staat dat nieuwe gelovigen ‘door de heerlijkheid van Christus zullen worden veranderd naar zijn beeld’. Dat is een belofte. De mystica Teresa van Avila gebruikt het beeld van de metamorfose ook letterlijk, door te schrijven dat Christus de gelovige omringt als een cocon, waardoor deze gevormd wordt van rups tot vlinder. In Hem vindt verandering plaats. Het belang van het opdiepen van dit soort beelden is dat de jongere generatie echt op zoek is naar verandering. Maar weten we ook hoe dat gaat in de gemeente? Kunnen we dit soort geloofsprocessen niet alleen uitleggen, maar een ander daarin ook meenemen? Hoe doe je dat? Daarvoor hopen we een bodem te leggen op de Toerustingsdag. Het missionaire zit ‘m erin dat de toekomst van de kerk meer en meer in de vorming van mensen zou kunnen liggen, als een plek waar zij ondersteund worden om een leven met Christus te leiden. We zien dat bijvoorbeeld al gebeuren in de Oosters-Orthodoxe kerk, waar de priester voor toetreders een belangrijke gids en adviseur is.’

Er is bij de Toerustingsdag ook aandacht voor zogeheten geestelijke disciplines. Termen als ‘onthouding’ en ‘toewijding’ zijn woorden die haaks lijken te staan op een cultuur van individuele vrijheid. Waarom zijn ze belangrijk?

‘Vanuit het christelijke denken zijn ze belangrijk, omdat geestelijke vorming altijd kruisvormig is. Jezus zegt: ‘neem je kruis op je’ en ‘verlies je leven om het te vinden’. Eenzelfde beeld gebruikt de apostel Paulus als hij spreekt over het afleggen van de oude mensen en het aandoen van de nieuwe mens. Dat is het beeld van oude kleding die je vervangt. De doopsymboliek van Romeinen 6 spreekt van sterven en opstaan in een nieuw leven. Dat is dezelfde dynamiek. Die geestelijke disciplines zijn daar onderdeel van. Toewijding en onthouding wijst op een proces van afsterven van datgene dat niet vruchtbaar is in het Koninkrijk van God. Dat lijkt soms haaks op de tijdgeest te staan en tegelijkertijd ook weer niet. Als mensen ervaren dat hun leven niet is zoals het moet zijn, dan hebben ze vaak ook al het besef dat ze dingen moeten, of mogen, loslaten.’

Wat valt er voor gemeenteleden op te steken op deze dag? Waarom is het een aanrader om te komen?

‘Als je dit spoor volgt, raak je aan het hart van het evangelie. Ik geloof ook dat de toekomst van de kerk hieromheen cirkelt. We hebben veel geprobeerd in het missionair werk, van het aantrekkelijker maken van kerkdiensten tot het organiseren van events, maar in de kern gaat het telkens om dit proces: wat betekent het om met God te leven? Getuigenissen van nieuwe gelovigen spreken ervan dat zij, soms na een periode van mentale chaos en duisternis, thuiskwamen in het geloof. In hun gevoelsleven veranderde iets waardoor hun denken weer gezond werd. Ik zie ernaar uit om gemeenten te bemoedigen om dit het hart te laten zijn van gemeente-zijn: met elkaar spreken over hoe het evangelie je wezen kan veranderen. Dat zien we ook vaak gebeuren bij een IZB-Focustraject. Veel gemeenten zoeken naar hun rol, soms in een situatie van krimp. Maar het goede nieuws is dat het voor iedere gemeente, groot of klein, mogelijk is om een plek van vorming te zijn.’

'Bijbellezen met nieuwkomers' is een van de sporen die je kunt kiezen. Waarom is het belangrijk om daar iets van af te weten?

‘Op veel plekken kloppen jongeren aan die online een hele reis achter de rug hebben. Zij hebben via internet veel informatie gevonden over de Bijbel en het christelijk geloof. Die kennis kan goed zijn, maar ook vermengd met allerlei ongefundeerde ideeën die niet stroken met de christelijke traditie. Het is dus goed dat er een praktijkruimte ontstaat waarin datgene wat ze al weten waar nodig wordt gecorrigeerd, en hoe dan ook op een hoger plan wordt gebracht. Hoe leef je met die kennis en hoe verandert het je leven? Het gaat dus om ontmoetingen rond de Bijbel waarin iets anders gebeurt dan wat ze online kunnen vinden. En waar ze leren om datgene wat ze gelezen en gehoord hebben toe te passen in het dagelijks leven.’

Wat kun je als gewoon kerklid doen voor nieuwe gelovigen?

‘Ik denk dat het belangrijk is dat nieuwkomers voorbeelden vinden. Je kunt als gemeentelid een mentor worden, dus dat je met iemand een relatie aangaat. Daarvoor is het wel nodig dat je zelf ook al gevormd bent door het evangelie. Zoekende mensen hebben soms niemand in hun omgeving die christen is. Dan is het heel belangrijk dat er mensen zijn die herkennen wat er met hen gebeurt. Zij zitten in een proces van levensverandering, maar kunnen dit met niemand delen. Getuige zijn betekent steeds vaker: deze dingen herkennen, er een antenne voor krijgen en het evangelie kunnen verwoorden in termen van deze zoektocht. Ik zou zeggen: sluit je aan bij wat er gaande is in iemands leven en probeer iemand ‘tevoorschijn te luisteren’. Dan hoef je niet te zenden, maar kun je ontspannen openstaan voor de ontmoetingen die op je pad komen.’

Tekst: Nels Fahner

Bekijk hier het programma van de IZB-Toerustingsdag op 14 november, ‘Metamorfose – over de geestelijke vorming van nieuwgelovigen’. Met o.a. Agnes van Haaften, Benno van den Toren, Rik Mager, Jaap van den Born, Mette van Hell en Leon van den Dool.

Labels: Areopagus nieuws, Focus verhalen, Nieuwsberichten, Impact nieuws, Voor gemeenten

IZB-Toerustingsdag ‘Metamorfose’ op 14 november

2026-10-09T16:03:57Z

‘Zoekende mensen hebben christenen nodig die herkennen wat er met hen gebeurt en daar woorden aan kunnen geven’, aldus ds. Bas van der Graaf, hoofd IZB-Toerusting. De Toerustingsdag kent dit jaar een programma met vier sporen waar je als team of gemeentelid missionaire inspiratie in kunt vinden. Naast thema’s als ‘mentoraat’ en ‘Bijbellezen met nieuwgelovigen’ kun je ook onderzoeken hoe je met je gemeente aan de slag wilt met ‘geestelijke disciplines’ of de ‘basics’ van het geloof.

Mogelijkheden

De dag is bedoeld voor kerkenraadsleden, voorgangers, evangelisatiecommissies, teams die een IZB-Focustraject doen en individuele kerkleden. Van der Graaf hoopt dat zij geïnspireerd worden om met een nieuwe blik naar hun mogelijkheden te kijken. ‘Iedere gemeente, groot of klein, kan een plek van vorming zijn.’

Zaterdag 14 november, Oude Kerk (en Huis van Zending IZB/GZB) in Zeist. Meer informatie over het programma en aanmelding vind je hier. Lees ook het interview met Bas van der Graaf over de Toerustingsdag.

Labels: Areopagus nieuws, Focus verhalen, Nieuwsberichten, Impact nieuws

Feest van herkenning – bemoediging voor werkers in de kerk

2026-09-25T11:54:42Z

Je zet je in voor de kerk. Soms gaat dat vanzelf en soms loopt het stroef. Een gesprek waar je op blijft kauwen. Iemand die afhaakt. Gedoe in een groep. Of een taak die meer van je vraagt dan je dacht. De Rotterdamse missionair werker Martijn de Jong (Geloven in Spangen) reflecteert in drie korte video’s speels op dat soort momenten aan de hand van het Emmaüsverhaal. ‘De vrede van Christus is te diep, te mysterieus, te getekend door spijkers om in een app, een cursus, een shake of een oneliner te vangen. Die vrede doemt soms op en groeit in oplopers.’

De video’s zijn, met achtergrondinfo, te zien en te delen via www.izb.nl/feestvanherkenning

Labels: Areopagus nieuws, Focus verhalen, Nieuwsberichten, Impact nieuws, Voor pioniers

‘Je luisterhouding is uitermate belangrijk’

2026-10-08T13:15:55Z

Na uw emeritaat bent actief gebleven in het ouderenpastoraat van de Jeruzalemkerk in Amsterdam en in Nieuw-Vennep. In hoeverre zijn nieuwe (liefdes)relaties een thema bij de ouderen die u bezoekt?

‘Ik ben het thema een paar keer tegengekomen. Zo heb ik twee keer een huwelijk bevestigd van twee mensen op leeftijd. De ene keer een weduwnaar die met een weduwe getrouwd is, de andere bruiloft was van een weduwnaar die trouwde met een mevrouw die alleen gebleven was. Het punt is: hoe kijken de kinderen ertegenaan? Als dit niet open besproken wordt, zijn kinderen geneigd de nieuwe liefde in de plaats te stellen van hun moeder of vader. Dat de nieuwe liefde niet in de plaats komt van de oude, maar erbij komt, moet duidelijk zijn voor het stel zelf, maar ook voor de kinderen. Ik vind het een goed teken als ik zie dat bijvoorbeeld de foto’s van de overleden partners naast elkaar op het wandmeubel staan.’

Welke rol kan je als pastoraal bezoeker spelen bij het omgaan met de reacties hierop?

‘Er heeft nooit iemand aan mij gevraagd wat ik van zijn of haar nieuwe relatie vond. Zo’n relatie ontstaat net als bij een jong stel: deze mensen zoeken het zelf wel uit. Als pastoraal bezoeker probeer je erachter te komen wat de verwachtingen zijn. Als bezoeker moet je je bewust zijn van je vooroordeel dat je kunt hebben bij de gedachte ‘Is dit nu wel zo’n goede match?’. Zo’n vraag kan in je opkomen maar moet je niet stellen. Probeer te delen in het geluk dat deze mensen voor zich zien. Die luisterhouding is uitermate belangrijk. Het is niet jouw keuze, maar die van hen. Je moet je dus als het ware ‘bevrijden’ van je oordeel over de situatie. Het kan wel zijn dat jou naar je mening wordt gevraagd. Die kun je dan in alle wijsheid, voorzichtigheid, maar ook in alle eerlijkheid geven.’

Waarom is die luisterhouding belangrijk?

‘Laat ik een voorbeeld geven. Mijn eigen vrouw is ruim vijf jaar geleden overleden. Ik ben blij dat ik in mijn pastoraat bij mijn weten nooit gezegd heb ‘ja, dat begrijp ik’ als iemand vertelde over het leven als alleenstaande na het verlies van zijn of haar geliefde. Want je kunt het niet begrijpen als je zelf niet in die situatie verkeert. Iedereen beleeft dat ook anders. Je wilt de ander nabij zijn in de strijd, in het verdriet en het gemis.’

Heeft dat verlies gemaakt dat u uw rol als pastor anders beleeft?

‘Ik denk dat de gesprekken aan diepgang gewonnen hebben, zonder dat ik dat nu als een direct gevolg zie. Ik dacht wel: als de emotie in gesprekken mij te veel wordt, dan stop ik ermee, want dat zal ieder kunnen begrijpen, maar daar zit niemand op te wachten, een huilende dominee tegenover je. Maar zo is het niet gegaan. Ik bezoek veel alleengaande mensen. Mensen zien mij nu bij voorbaat als een soort lotgenoot, die weet waar hij het over heeft. Als je geliefde kortgeleden overleden is, dan vragen veel mensen in die beginperiode hoe je die laatste maanden hebt ervaren en kun je je verhaal doen. Maar na enige tijd krijg je die vraag niet meer, maar voor jouzelf is het nog altijd als gisteren, ook al is het al vijftien jaar geleden. Ik vraag daar dus naar. En ik merk dat mensen dat zeer kunnen waarderen. Het kunnen vertellen over de periode van overlijden en de begrafenis is van zeer groot belang, is mij gebleken. Mijzelf is weleens gevraagd of ik weleens dacht aan een nieuwe relatie. Zo’n vraag vind ik heel ongemakkelijk. Want voor mij was mijn vrouw de grote liefde, ik heb geen enkele behoefte aan een andere relatie. Maar voor anderen kan het heel natuurlijk zijn om, bijvoorbeeld tijdens een vakantie, iemand te ontmoeten met wie er een relatie ontstaat.’

De ondertitel van de Lichtspoordag is ‘Hoe levenservaring je manier van verbinden kleurt’. Waarom is die rol van levenservaring zo belangrijk?

‘De mens is een product van zijn of haar geschiedenis, om het simpel te zeggen. In de tijd die achter je ligt heb je, als het goed is, wat wijsheid geleerd. Dat kleurt je verbindingen. Die levenservaring kan negatief zijn, maar als we uitgaan van positieve ervaringen, dan zal dat vertrouwen het aangaan van nieuwe relaties kleuren. Na de roze wolk ontdek je ook de dingen die niet zo positief zijn aan de ander. Het helpt als je geleerd hebt om te investeren in de relatie om tot verdieping te komen. Die houding kleurt dan ook de tijd die komt als je alleen komt te staan. Als je dan een nieuwe relatie aangaat, is het belangrijk om die negatieve karaktereigenschappen – die iedereen immers heeft - open te bespreken. Dat helpt om op een positief-kritische manier naar een nieuwe relatie te kijken.’

‘Relaties en reacties’ kun je ook breder trekken dan alleen liefdesrelaties. Ouder-kindrelaties spelen ook een rol in ouderenpastoraat. Hoe kun je daar als pastoraal bezoeker ouderen in ondersteunen?

‘Als pastoraal bezoeker kun je ouderen van advies dienen. Ik denk aan een alleenstaande moeder die geen contact meer had met haar zoon. Ik stimuleerde haar om op zijn verjaardag een kaartje te sturen. Maar de kaarten werden teruggestuurd, dus daar is ze mee opgehouden. Mijn advies is altijd: probeer trouw te blijven. Pleeg een telefoontje of stuur een kaartje. Probeer van jouw kant het contact te behouden. Sommige mensen zeggen: als mijn kind niet wil, dan houdt het op. Maar het is toch je taak, net zoals de vader uit het verhaal van de verloren zoon, om trouw te blijven en je kinderen in je hart te blijven meedragen, welke weg ze ook gaan. Ik heb ook weleens in het begin van mijn predikantschap contact gelegd met een dochter op verzoek van haar moeder, zonder dat aan die dochter te melden. Dat ging maar net goed. Daar heb ik mij ook nooit meer toe geleend, tenzij ik bij het maken van de afspraak open vertelde hoe de vork in de steel zat.’

Wat is je kompas als je wel een oordeel uitspreekt over iemands relatie?

‘Het is voor mij altijd belangrijk dat iemand zelf eerst vraagt wat ik ervan vind. Dan kun je proberen, in wijsheid, daarop te reageren. Het komt weleens voor dat iemand vertelt contact te hebben met iemand die niet kerkelijk betrokken is en daarover zegt: misschien is hij of zij wel op mijn pad gebracht zodat diegene ook tot geloof komt. Daar geloof ik niet zo in. Dat is volgens Paulus ook niet naar Gods bedoeling. Ik vraag dan bijvoorbeeld welke rol het geloof speelt iemands eigen leven. Want als je die derde dimensie in je leven niet met elkaar deelt? Daar zou ik het in alle voorzichtigheid wel over hebben. Je hebt immers het geluk van iemand voor ogen. Dus dan stel ik vragen zoals: wat als diegene niet tot geloof komt? Hoe zou je daarmee omgaan? Zo probeer ik dichtbij te blijven. Trouw zijn in het pastoraat betekent ook dat je hier met de ander niet eenmalig over praat, maar dat je bijvoorbeeld vraagt: zullen we hier over een paar maanden nog eens over doorpraten? Iemand daadwerkelijk terzijde staan is heel belangrijk. Als je maar één keer per jaar met zo’n gemeentelid een pastoraal gesprek hebt, is dat een druppel op een gloeiende plaat. Pastoraat betekent blijvende aandacht.’

Tekst: Nels Fahner

Meer weten? Meld je hier aan voor de Lichtspoordag op zaterdag 7 november over ouderenpastoraat, met Chris van Andel en Maaike de Goei-Jansma.

Labels: Areopagus nieuws, Focus verhalen, Nieuwsberichten, Voor gemeenten, IZB

'Een diaconale gemeenschap zonder geestelijke begeleiding loopt mank'

2026-09-14T10:11:21Z

In zijn masterthesis 'Gemeenschap als inwijding' onderzocht justitiepredikant Jurjen de Bruijne wat er gebeurt als mensen zonder kerkelijke achtergrond betrokken raken bij een missionair-diaconale gemeenschap. Daarvoor bracht hij in een praktisch-theologisch onderzoek de missionaire plek De Ark in Amsterdam-Noord in beeld.

Bekering en mystagogie

De Bruijne begint zijn onderzoek met een achtergrondschets en theoretische analyse van missionair-diaconale presentieplekken. In deze gemeenschappen bestaat volgens hem verlegenheid rond klassieke zendingsthema’s als bekering en gemeenschapsvorming. Secularisatie werkt daarbij versterkend. Mystagogie wordt door De Bruijne aangedragen als mogelijke manier om 'transformatieve ervaringen' en processen van groeiende betrokkenheid bij presentieplekken te verstaan. Mystagogie kent de perspectieven van de mystagoog en de gemeenschap en van de myste (degene die wordt ingewijd) (p. 30-31). Eén van de taken van de mystagoog is het helpen verstaan van de ervaringen van degene die wordt ingewijd (p. 17). De Bruijne wil spreken over diaconale mystagogie: ‘Wil de kerk leren wie ze is dan moet ze diaconaat zien als een inwijding in het geheim van God’ (p. 18).

Interviews

Door persoonlijke verhalen van deelnemers en teamleden wordt de gemeenschap van De Ark in beeld gebracht. Het vormt een gastvrije gemeenschap waar mensen met diverse achtergronden aansluiting vinden. De Bruijne luistert in de interviews naar de context van De Ark en duidt zijn bevindingen met behulp van een begrippeninstrumentarium over mystagogie van Annemiek de Jong-van Campen. Daarbij is zijn verkennende vraag: ‘Waar in de groeiende betrokkenheid van deelnemers is sprake van mystagogie?’ (p. 32). Hij kijkt naar het mystagogisch aanbod van De Ark als presentieplek, maar ook naar de manier waarop dit ontvangen wordt, de receptie, dus hoe mensen daarop reageren.

Aanreiken, wekken en duiden

Uit het onderzoek blijkt dat er, in wetenschappelijke termen, 'processen van transformatie' gebeuren in de missionair-diaconale gemeenschap. Deelnemers hebben in meer of mindere mate de ervaring van verandering. 'Vanaf het moment dat mensen betrokken raken, gebeurt er iets' (p. 42). Ze vinden een thuis, komen in beweging of worden anderszins gevormd. Het begrip mystagogie brengt hierin gelaagdheid aan en helpt onderscheiden wanneer kan worden gesproken over mystagogie als proces van inwoning en omvorming. Volgens De Bruijne dragen de veranderingen die deelnemers meemaken 'het karakter van inwijding' (p. 49).

Teamleden blijken daarvoor belangrijk te zijn, maar de gemeenschap zelf is ook stimulerend. De teamleden zijn echter verlegen in het theologisch duiden van hun werk voor De Ark. Die verlegenheid klinkt ook in de verdere onderzoeksresultaten. ‘Een christelijk kader wordt vanuit De Ark nauwelijks actief overgedragen’, concludeert De Bruijne (p. 42). Het aanreiken van een christelijke visie en het wekken en duiden van spirituele ervaringen vormen samen het geheel van ‘mystagogisch aanbod’ (p. 31). Missionair-diaconale gemeenschappen blijken goed te zijn in het aspect van het wekken van spirituele ervaringen. Door verlegenheid zijn ze minder sterk in het duiden van die ervaringen en het aanreiken van een christelijke visie op de werkelijkheid. Daar ligt op basis van dit onderzoek een uitdaging.

Geestelijke begeleiding

In de samenvatting van zijn onderzoek schrijft De Bruijne: ‘Waar de receptie bij deelnemers groot is, ontbreekt vaak passend aanbod vanuit de presentieplek. Dat vraagt om een vernieuwde vrijmoedigheid in het gesprek over transformatieve ervaringen bij missionair-diaconale presentieplekken, en om verdere theologische bezinning op gemeenschap, bekering en de mystagogisch rol binnen deze context.’

Hij besluit zijn onderzoek met vier aanbevelingen voor de praktijk. Zo beveelt hij onder andere diaconale presentieplekken aan te investeren in de mystagogische vorming van teams, zodat zij transformatieve processen van deelnemers kunnen herkennen. ‘Een diaconale gemeenschap zonder een vorm van pastorale of geestelijke begeleiding loopt mank’ (p. 51).

Ook beveelt hij aan te luisteren naar de transformatieve ervaringen van deelnemers om nieuwe taal op te doen en zo na te denken over de betekenis van het evangelie in onze tijd. Het onderzoek van De Bruijne biedt waardevolle aanknopingspunten om het gesprek over de rol van mystagogie en inwijding bij missionair-diaconale presentieplekken voort te zetten en samen te bewegen van verlegenheid naar vrijmoedigheid.

Tekst: Iris Molenaar

Dit is de derde aflevering van de rubriek ‘Geleerd - over actueel missionair onderzoek’, in de nieuwsbrief voor voorgangers van de IZB. Lees hier de eerste aflevering, over de masterthesis van Rik Zwalua, en de tweede, over de scriptie van Bob van Meijeren.

Labels: Areopagus nieuws, Voor voorgangers

‘Neem me gewoon mee in je zoekproces als predikant’

2026-09-14T10:12:21Z

Dominee Wim Vermeulen kreeg in de zomer van 2025 een ongewone mail in zijn mailbox. Afzender: Jan-Willem Lankhaar, actief gemeentelid en jarenlang preekvoorziener. In de bijlage zat een heel uitgebreid essay over preken, vanuit het perspectief van kerkganger. ‘Ik was verrast door de omvang en de grondigheid ervan,’ zegt Wim Vermeulen over het document van zo’n 12.000 woorden, dat hij voor zich heeft liggen.

Het essay bevat onder meer 19 praktische adviezen, waar je het als predikant natuurlijk niet altijd mee eens hoeft te zijn, maar die wel prikkelen en tot nadenken aanzetten. Er volgden gesprekken en ze besloten samen een workshop te geven bij het preekfestival dat in het voorjaar van 2026 plaatsvond, met als thema ‘Terugpraten vanuit de kerkbank’. IZB-Areopagus zocht hen op, op een zonnige middag, om door te praten over een paar kernpunten uit het essay.

Jan-Willem, waarom is preken een onderwerp dat je dusdanig bezighoudt dat je er een essay over hebt geschreven?

Jan-Willem: ‘Ik zit vanaf mijn kindertijd op zondag in de kerk, ben grootgebracht met het geloof en ben in die traditie voortgegaan. Ik ging studeren, deed promotieonderzoek. Enerzijds ben ik overtuigd gebleven van de waarheid van het evangelie, maar anderzijds had ik ook de ervaring dat ik al bij de drempel van de kerk niet meer kon navertellen waar de preek over ging. Dat schuurde bij mij. Dat is een proces van zo’n twintig jaar geweest. Het zorgde voor verwarring, want ik was er niet gelukkig mee. Ik probeerde het onder woorden te brengen en daarbij heb ik het vaak op mezelf betrokken: kennelijk begrijp ik iets niet. Maar ik ben er gaandeweg van overtuigd geraakt dat het alles te maken heeft met bewuste keuzes bij de prediking. Andere keuzes zouden een heel ander effect kunnen hebben.’

Je pleit ervoor om de hoorder naar de tekst te brengen, in plaats van de tekst naar de hoorder. Dat klinkt eenvoudig. Wat bedoel je daarmee?

Jan-Willem: ‘Ik pleit ervoor niet zozeer de boodschap naar het nu te brengen, zoals preektrainer Paulien Vervoorn bijvoorbeeld bepleit, maar de hoorder als het ware in de schare rond Jezus te parachuteren. Dat heeft ermee te maken dat ik in de loop van de tijd een andere kijk op de Bijbel gekregen heb. Als je de context van iets kent, zoals bij een schilderij van Rembrandt, dan kijk je er anders naar. Je begrijpt het kleurgebruik. Zo ook met een Bijbelgedeelte.’

Hij zwijgt even. ‘Veel preken die ik heb beluisterd, benaderen de Bijbelse boodschap als iets tijdloos en proberen daar een boodschap voor nu uit te extraheren. Ik zou zeggen: houd het simpel en neem me gewoon mee in jouw zoekproces als predikant. Hoe ben je tot deze tekstkeuze gekomen? Wat valt je op? Daarmee kom ik als hoorder dichterbij de benadering die de predikant kiest, en daarmee ook dichter bij de tekst. En als een dominee er niet per se een bepaalde boodschap voor nu uit hoeft te halen, dan kan hij of zij ook weerbarstige teksten ruimte geven.’

Wim, herken jij het punt dat de context weinig aandacht krijgt in preken?

Wim: ‘Jan-Willems hoofdpunt snap ik wel. Zelf dacht ik dat ik juist wel aandacht aan die context besteedde, dus dat ik dat al doe. De kernvraag is volgens mij of je existentieel gelijktijdig kunt worden met een persoon uit de Bijbel, zodat er een soort horizonversmelting optreedt: het leven van nu raakt vervlochten met de verhaalwerkelijkheid. Ik leest Jan-Willems stuk ook als een pleidooi voor vertrouwen in de Schrift. Het kan heel krampachtig worden als je zo graag de relevantie van een Bijbelgedeelte voor het nu wilt laten zien.’

Details

Maar hij heeft ook bedenkingen bij sommige van de 19 adviezen waarmee het essay afsluit, geeft hij toe. Neem het advies om zo veel mogelijk context te geven bij een Bijbelgedeelte. ‘Als je zegt “neem mij mee in de tekst en de context van het verhaal”, dan kan dat snel een soort college worden. Veel predikanten zijn daar bang voor.’

Hij leunt achterover en kijkt even naar zijn gesprekspartner. ‘Ik ben dus wel benieuwd hoe je bijvoorbeeld kijkt naar een stuk uit de preek van afgelopen zondag. Daarin ging het over de tekst ‘Niemand heeft ooit God gezien’ uit 1 Johannes. Ik heb uitgelegd dat hij de evangelist tegen de achtergrond van de gnostiek bedoelt, een stroming waarin men ervan overtuigd was dat het mogelijk was God te zien, mits je tot de ingewijden behoorde. Is dat wat je bedoelt met het bieden van context?’

Jan-Willem: ‘Ja, ik denk het wel. Als ik als hoorder begrijp dat de schrijver een bepaalde polemiek had met iemand, dan worden ogenschijnlijk willekeurige teksten begrijpelijker. Ik besef dan dat de schrijver van een Bijbelpassage een mens als ik was.’

Hij is niet zo bang dat preken verworden tot een college, zegt Jan-Willem: ‘Wetenswaardigheden, bijvoorbeeld, zijn vaak ook echt het weten waard. Vreemde details kunnen een sleutel zijn. Waarom gebeurt de belijdenis van Petrus in Caesarea? Omdat in de plaats de keizercultus belangrijk is. Dáár stelt hij de vraag: wie is nu de echte Heer? Ik vind het fascinerend als dit in een preek uit de doeken gedaan wordt.’

Wim, lachend: ‘En daarom zeg jij: graag meer daarvan in de preek.’

Gevoelslaag

De adviezen in het essay komen voor de argeloze lezer soms wat stellig over, alsof elke preek zich rationeel laat ontrafelen. Jan-Willem: ‘Misschien heeft mijn neiging om de Bijbel zo exact te willen begrijpen te maken met het feit dat ik opgevoed ben met het besef dat het geloof heel het leven moet doortrekken. Als ik iets niet begrijp, is dat voor mij echt problematisch. Ik denk dat ik misschien daarom graag een connectie wil ervaren, als hoorder, als ik een preek beluister.’

Wim: ‘Ik vind het boeiend dat je dit nu benoemt, terwijl die diepere gevoelslaag in het essay niet zozeer naar voren komt. Zelf ben ik bezig met de vraag wat sacramentele prediking is: prediking die de hoorder raakt op een existentieel niveau en raakt aan een werkelijkheid die verder ligt dan de woorden, zoals een sacrament dat doet.’

Wim bladert wat door het document, dat voor hem op tafel ligt. ‘Wat ik ingewikkeld vind, is dat jouw stuk ergens ook het resultaat is van een praktijk in het protestantisme waarin iets is scheefgegroeid. De sacramenten zijn op de achtergrond gezet en de preek heeft een enorme nadruk gekregen. Ik ben daarom blij dat er zoiets bestaat als het leesrooster, dat geënt is op het kerkelijk jaar, en daarmee op het leven van Jezus. Daarmee wordt er een groter verhaal verteld, en is er telkens de existentiële gelijktijdigheid met Jezus’ leven.’

Commitment

In het onderwijs grijpen docenten regelmatig terug op wat er de vorige keer is behandeld. Predikanten doen dit vrijwel nooit, terwijl dit helpt om de stof te laten beklijven, is een van de adviezen die Jan-Willem geeft in zijn essay.

Jan-Willem: ‘Ja, dat viel me op vanwege mijn onderwijsachtergrond, namelijk dat elke preek een afgerond geheel is. Maak je dan eigenlijk de hoorder niet een beetje lui? Je zou meer commitment met de preek kunnen kweken, denk ik, door te zeggen: volgende week ga ik het hier- of daarover hebben.’

Wim: ‘Dit doet me denken aan wat ik van Henk Bakker geleerd heb, docent aan het Baptistenseminarie. In een artikel geeft hij het advies dat je preek onderdeel is van een driezijdig scheermes, waarbij het Bijbelgedeelte op verschillende manieren terugkomt. Op basis van de preek maak je een Bijbelstudie voor de week erop. Daarin kun je veel meer ingaan op de praktijk. Van tevoren leg ik een tekst waar ik over ga preken, regelmatig voor aan de deelnemers van een ouderenbijbelkring. Wat roept dit bij u op, vraag ik dan. Dat levert een aardig inkijkje op van een eerste lezing van een Bijbelgedeelte en dat helpt mij bij het maken van de preek. Ik denk dat Henk Bakker zoiets bedoelt met dat een preek niet op zichzelf moet staan.’

Zojuist liet je de term ‘sacramentele prediking’ vallen. Wat bedoel je daarmee? Op welk punt raakt dat aan wat we besproken hebben?

‘Augustinus maakt een onderscheid tussen teken en zaak, ‘sigma’ en ‘res’. Brood en wijn zijn symbool voor het lichaam en bloed van Christus. Die tekenen zijn meer dan zomaar iets, maar minder dan de zaak zelf. Op die manier ben ik op zoek naar wat voor soort taalhandeling de preek is. Wat maakt preken uniek? Het sacramentele betekent dat je laat doorschemeren dat de preek dienstbaar is aan een werkelijkheid die groter is dan de taal zelf. Dat raakt aan wat Jan-Willem benoemt in zijn essay. Ik noem dat die existentiële gelijktijdigheid, dat je tijdens het beluisteren van een preek over de slavin Hagar die is weggestuurd door Abraham, als het ware Hagar, die bij de put zit, zelf wórdt. Als dit gebeurt, is dat een gave van de Geest, maar je kunt er als prediker wel aan werken. De manier waarop je exegese doet kan daaraan dienstbaar zijn, maar ook de manier waarop je spreekt, je voordracht en je taal. Er bestaan heel losse preekstijlen, bij wijze van spreken als een praatje bij de patatboer, maar ik denk dat dit niet dienstbaar is aan dat sacramentele besef.’

Tekst: Nels Fahner

Het essay van Jan-Willem Lankhaar is hier te downloaden. Dit interview verscheen in de nieuwsbrief Company of Preachers van IZB-Areopagus.

Labels: Areopagus nieuws, Voor voorgangers

'De taal moet ververst worden, elke keer'

2026-09-14T10:13:23Z

Deze ochtend hebben zeven gemeentepredikanten uit verschillende kerkelijke denominaties zich verzameld in een kerkgebouw in Nijkerk. Ze hebben in de achterliggende maanden het boek ‘De magie van het geloof’ gelezen. Daarin beschrijft Kees van Ekris ontmoetingen die hij had, met een voetbalsupporter, een bankier op de Zuidas, muzikant Stef Bos, rabbijn Tsvi Marx en anderen. Van Ekris deed dat als oud-studieleider van Areopagus, centrum voor contextuele en missionaire prediking, onderdeel van de IZB. Telkens stelde hij zichzelf de vraag: met welke machten hebben deze mensen te maken in hun werk en leven, en hoe kan ik het evangelie van Jezus daarmee in gesprek brengen?

Bij de leerkring over het boek wordt aan de deelnemers gevraagd om zelf als het ware een hoofdstuk aan het boek toe te voegen, door iemand te ontmoeten naar wie ze nieuwsgierig zijn, en van wie het werk te maken heeft met de mythes en machten van deze tijd. En er vervolgens een preek over te schrijven. ‘De Bijbel is het boek van ontmoetingen’, zegt Kees van Ekris deze ochtend, met een verwijzing naar de missioloog J.H. Bavinck. ‘In het missionaire gesprek is er dus een ontvankelijkheid nodig voor datgene waar God op dat moment een spoor trekt in iemands leven. Daarom is het goed om als predikant ontmoetingen te hebben buiten de kring van je eigen kerkleden. Daar doe je taal op voor de prediking. Die taal moet ververst worden, elke keer.’

Vakmanschap

De zeven predikanten hebben heel verschillende gespreksgenoten gekozen. Telkens hebben ze een portret geschreven van die ontmoeting en daarna een preek waarin zij hierop reflecteren. Alexander Bosma, predikant in de NGK Oegstgeest, maakte een afspraak met een docent-meubelmaker op het MBO, als inspiratiebron voor een preek over een tekst uit het Bijbelboek Exodus. Daarin wordt gesproken over de vaklieden die de tempel bouwden. Van een van hen wordt gezegd dat hij was gevuld met de goddelijke geest. ‘In mijn gemeente struikel je over de proefschriften, veel volwassenen zijn hoogopgeleid. Ik ben aangesteld voor de jongeren. Sommigen zitten op een vmbo-school en vinden moeilijk aansluiting. Ik wilde in mijn preek waardering voor vakmanschap uitspreken. Dat vakmanschap een plek is waar je de Geest op het spoor kunt komen.’

Van Ekris geeft feedback op de preek van Bosma. Hij zegt dat hij daar al lezend veel terugvindt van de vreugde die de ontmoeting heeft gegeven. ‘Dat doortrekt de taal van je preek. Je benoemt de wijsheid en de precisie in het werk van een vakman. Ik denk dat jouw kerkgangers hebben gevoeld dat je op dezelfde golflengte zit.’ Bosma vertelt na de training in de wandelgangen dat hij inderdaad veel positieve reacties van ouders op deze preek heeft gekregen.

Visser

Een gesprek kan soms niet brengen wat je ervan verwacht, maar ook dat kan voeding zijn voor de preek. Dominee Brand Jan van de Kamp zocht een voormalige topbestuurder van een luchtvaartmaatschappij op, die met hem op een vereniging zit. ‘We hebben beiden het gesprek gewaardeerd, maar er ontstond geen gesprek over geloof. Waar het mij om gaat, heb ik niet kunnen overbrengen.’ De man vertelde wel een anekdote die bij hem was blijven hangen. Zijn opa was visser, en vanaf het moment dat hij minder trouw naar de kerk ging, kreeg hij minder geld voor zijn vis. Dat werd een definitieve breuk met ‘die rotkerk’.

‘Het verhaal van zijn opa zou ik zeker opnemen in een preek’, zegt Van Ekris. ‘Dat zet zijn reserve in een ander daglicht. Sommige mensen willen niets meer van de kerk weten, niet omdat ze niet geloven, maar omdat ze beschadigd zijn. En ik zou ook meteen de vraag stellen: Wie beschadigen wij als kerkmensen, op dit moment?’

Mythe

In het groepsgesprek wordt telkens gepeild welke theologische vragen je bij een ontmoeting kunt stellen. Soms wordt de macht van het geld tastbaar. Zo raakte Jan Willem van Bart, predikant in Krimpen aan den IJssel, in gesprek met een echtpaar uit zijn gemeente dat een binnenvaartschip heeft. ‘Dit was voor mij een nieuwe wereld. Ik trof hen op een dag dat er geen vracht was geweest. Dat zorgde voor een gevoel van crisis. Meteen gingen alle alarmbellen af bij de schipper. Als dit weer gebeurt, moet ik dan mijn schip verkopen?’

De stress die hij zag bij het gezin had indruk op hem gemaakt. ‘Ik heb het vervolgens in mijn preek gehad over onze mythe van veiligheid. Ons leven lijkt te bestaan uit het inbouwen van zekerheden. Jezus laat een tegenstem horen: maak je niet druk om je dagelijkse behoeften, maar zoek het Koninkrijk van God. Durven we het aan met die woorden van Jezus, is dan een vraag die ik gesteld heb.’

Weldadig

‘Wat mij in jouw preek raakt, is de aandacht voor de hardheid van het leven’, reageert Van Ekris. ‘Wat is het een verademing als dit in een preek wordt uitgetekend. De erkenning daarvan is zo belangrijk. Een preek is niet alleen verkondiging, het is ook Lebenshilfe, troost in het leven.’

Van Ekris probeert de predikanten aan te sporen om ontmoetingen met niet-kerkelijke tijdgenoten aan te gaan en erachter te komen welke machten druk uitoefenen op hun leven. ‘Preken is het verjagen van de doodse geesten over mensen. In deze tijd zijn er veel mensen die geen verbondenheid meer ervaren met hun eigen ziel en met God. Het is weldadig dat er dan een predikant op je weg komt: iemand die is vrijgesteld om te helpen die verbinding weer te leggen.’

Tekst: Nels Fahner. Foto’s: Wouter Muskee

De leerkring ‘De magie van het geloof’ wordt vanaf 16 september opnieuw gegeven. Meer info vind je hier.

Labels: Areopagus nieuws, Nieuwsberichten, Voor voorgangers

'Mythes zijn overal’

2026-06-24T15:33:04Z

Van Salvator Dalí tot Richard Wagner en van podcasts tot uitnodigingen om een vraag aan de dominee te stellen: wie het blog iBelieve van dominee Robert-Jan van Amstel bezoekt, valt meteen op dat hij een brede culturele interesse heeft en nadrukkelijk online present wil zijn voor mensen die niet vertrouwd zijn met de kerk.

Het landelijke Putten baadt in zonlicht als ik hem opzoek in zijn pastorie. Kleurige kunst aan de muur, een piano, boeken op tafel. Hier woont een cultuurliefhebber. Bij een kop koffie spreken we door over de betekenis van mythen als betekenisvolle verhalen in het leven van mensen, zoals dat thema naar voren komt in ‘De magie van het geloof’, het boek van Kees van Ekris dat in 2025 verscheen. In de gelijknamige Areopagus-leerkring die in september weer start, worden predikanten uitgedaagd om op basis van een ontmoeting als het ware een hoofdstuk toe te voegen aan het boek. Van Amstel had in dat kader een bijzonder gesprek met een leerkracht op de school van zijn kinderen. Hij schreef er een beschouwing over in Confessioneel Credo en op zijn eigen website. Ook inspireerde het boek hem tot gesprekken met de kerkenraad en op catechisatie.

Van wie heb je het geloof geleerd, wie heeft invloed op je gehad?

‘Dominee Cor van der Velde is de eerste persoon die in mij opkomt. Hij was in mijn jeugd predikant in Huizen, in het Gooi, en in die tijd overigens ook actief voor het Confessioneel Gereformeerde Beraad. Ik was als tiener niet zo’n kerkganger; dat is meestal zo met pubers. Toen zei mijn opa: wij hebben een nieuwe dominee, kom eens luisteren als je wilt. Mijn ouders gingen niet meer naar de kerk. Toen hoorde ik een heel bevlogen, aimabele man op de kansel. Het ging ook heel sterk over Christus. Hij is toen ook nog bij ons thuis geweest. Het viel mij op hoe hij het verhaal van de Bijbel kon koppelen aan onze situatie. God kwam ter sprake en zo werd mijn interesse gewekt. Ik zag hoe hij catechese gaf en dacht: dat zou ik ook wel willen doen. Rond mijn 16^e heb ik een roepingservaring gehad. Het is lastig om over zulke dingen te spreken. Een belangrijke gewaarwording is geweest dat Gods stem in een droom mij riep om Hem te volgen. ‘Waar gaan we heen?’, vroeg ik. ‘dat zul je wel zien’, zei Hij. Ik vertelde het aan mijn moeder, die er ontdaan van was dat ik dominee wilde worden. Een psychiater, dat kan, maar dominee? Ze heeft me vervolgens wel altijd gesteund.’

Je hebt op verschillende plaatsen gewerkt, in Amsterdam en Rotterdam, Barendrecht en het Drentse Beilen. Wat is het eigene van de context waar je nu werkt in Putten? Wat valt je op?

‘Of ik nu in de stad werk of in een dorp, de fundamentele vragen zijn hetzelfde. Wie ben ik? Wat is de zin van het leven? Waarom is er lijden? De oorlog heeft hier in Putten diepe sporen getrokken. In mei en in oktober, toen de razzia hier in 1944 plaatsvond, vinden herdenkingen plaats in het dorp en in de kerken. Het dorp is een vertelgemeenschap - ze is eigenaar van de verhalen en geeft die door aan nieuwe generaties. In mijn eigen prediking probeer ik telkens in te gaan op de grote vragen van het leven. De secularisatie is in de stad grotendeels al geweest. Wat ik in de stad zag, moet hier nog gebeuren, denk ik vaak: het geloof verliest relevantie en de rand van de kerk wordt groter. Ik probeer gemeenteleden daarop opmerkzaam te maken: als je iemand mist, maak dan contact. Laat dat niet aan de dominee of de ouderling over. Dat is ook lastig, want mensen kennen elkaar, ze laten niet altijd het achterste van hun tong zien. Een dorp heeft wel een eigen karakter. De Veluwe heeft een geschiedenis van eeuwenlang protestantisme, waarin de nadruk lag op Gods genade en rechtspraak. De ouderen in mijn gemeente herinneren zich die angst voor het oordeel van God nog goed. Putten heeft meer dan tien kerkgenootschappen. De Gereformeerde Kerk, die ik dien, heeft een open karakter. In het dorp is het beeld dat wij de ‘lichtste’ kerk zijn, ‘waar alles kan en mag’. We hebben een open blik, maar er wordt wel geloofd, in de kerk gaat het wel over Christus.’

Je zei zojuist dat in de stad de secularisatie al is geweest. Hoe bedoel je dat?

‘Veel gemeenten in stadswijken zijn in de afgelopen decennia veel kleiner geworden, maar er is een kern overgebleven. De mensen die er zijn, willen daar ook zijn. Hier in Putten zie je dat je het geloof voor steeds meer mensen niet zo relevant lijkt te zijn. Daarom zijn dit actuele vragen: waar is geloof zichtbaar in jouw leven? Waar is God in de onrust van de wereld? Als mensen mij zeggen ‘ik zie zo weinig van God’, dan vraag ik weleens of ik de vraag mag omdraaien: waarom zijn er zo weinig mensen van God?’

Je hebt twee kinderen op de middelbare school. Welke moderne mythes krijgen zij mee en hoe gaan ze daarmee om?

‘Door het boek van Kees van Ekris ben ik er echt op gaan letten. Dat heeft een zekere focus gegeven. Bij het avondeten heb ik aan mijn kinderen de vraag gesteld welk verhaal ze mooi vonden. Ze kwamen met de titels van kinderboeken, zoals het boek Koning van Katoren van Jan Terlouw. Ik ben met ze gaan kijken naar de videoclips die ze zien en ik vroeg: wat zie je gebeuren? Mijn zoon liet me zo’n clip zien: we zagen beelden van goudbehangen rappers en vrouwen die op auto’s gevleid liggen. De rappers hadden het over ‘bitches’ die hen moeten dienen. ‘Wat vind je hiervan?’, vroeg ik. ‘Eigenlijk niet goed’, zei hij, ‘want we zijn toch gelijk?’ Zo hadden we een gesprek over welk verhaal je meekrijgt. Een verhaal waarin een vrouw dienstbaar is aan de man, om hem te plezieren. Dat is mythevorming. Een andere mythe die eruit spreekt is dat alles mogelijk is als je geld hebt. Wil je zo leven? Daar hadden we het over. Zo zijn mythes overal.’

Hij brengt ze ook ter sprake bij mensen thuis, in pastorale gesprekken. ‘Dan stel ik bijvoorbeeld de vraag welk verhaal jou typeert. Welk verhaal is jou meegedeeld als richtinggevend, misschien ongemerkt? Dat kan een Bijbelverhaal zijn, of bijvoorbeeld het verhaal van de razzia. Veel mensen weten dan niet meteen precies wat ze moeten zeggen. Ze ervaren verlegenheid. Het boek van Van Ekris heeft me geholpen om ze te helpen daar woorden voor te vinden.’

Welke verhalen gaan met hemzelf mee? ‘Ik kom uit een ondernemersfamilie; familieleden van mijn vaderskant had een transportbedrijf, een bakkerij of een café. Dat is een belangrijk gegeven in de familie. Op een dieper niveau is ontheemd zijn en thuiskomen een rode draad in mijn leven. Verhalen die daarbij aansluiten zijn het Exodusverhaal uit de Bijbel en het verhaal van Parsival, waar Richard Wagner een opera over heeft geschreven. Het middeleeuwse verhaal vertelt over een ontheemde ridder die in contact komt met een heilige. Hij viert het avondmaal met andere ridders. Dat raakt hem, er vindt een omslag in hem plaats.’

Dat thema van ontheemding is voor zijn predikantschap ook richtinggevend. ‘Ik vind het belangrijk om als predikant gastheer te zijn, zodat mensen thuis kunnen komen bij God. Er is veel ontheemding in de maatschappij.’

Je verdiepte je ook in plaatselijke mythen, zoals het verhaal over het Solse Gat, een leemkuil in het bos tussen Garderen en Putten.

‘Ja. Daar zijn allerlei intrigerende verhalen over. Er zou een klooster zijn geweest waar slemppartijen werden gehouden. De monniken zouden zelfs een gouden kalf gemaakt hebben. Tot op vandaag de dag zouden daar geesten van monniken rondwaren. Er zit een waarschuwing achter die wortelt in het protestantisme: je ontvangt genade van God, maar als je die uitbuit, gaat het mis.’

Er zijn meer plaatselijke mythen met een dergelijke strekking. ‘Er is bijvoorbeeld een oud verhaal over een boer die een gouden kalf heeft gekregen van een kabouter. Het dier geeft geen melk, maar er komt goud uit de uiers. Zijn vrouw zegt: je moet onderzoeken waar dat goud vandaan komt. Ze slachten de koe en dan blijkt het binnenste te bestaan uit stenen en dor hout. Met andere woorden: als God je genadig is, wees daar zuinig op. Nog steeds zou die boer hier rondwaren. Nu ik dergelijke verhalen ken, ga ik anders wandelen door het bos. Henk Vreekamp heeft geschreven over de mythen van de Veluwe, de stilte die hier in de bossen hangt.’

Een prediker is ergens ook een ‘combattant’. Waar vecht je mee in je preken?

‘Waar ik echt mee worstel, is de relevantievraag, waar ik het al over had. Er zitten hier een paar honderd mensen in de kerk. Ze hebben allemaal hun godsbeelden, hun verhalen. Soms word ik door ongeloof overvallen. Wat doe ik daar nou eigenlijk, te midden van deze mensen? Waar licht God op met zijn licht? Huub Oosterhuis heeft het over ‘Gods ongeschapen licht’. Jezus zegt: Ik ben het Licht der wereld. Daar zoek ik naar, en als ik daar iets van ontwaar, kan mij dat een stuk lichter maken. Soms houd ik een preek die ik met hart en ziel heb voorbereid, en dan vraag ik me af wat ermee gebeurt. En soms zeg ik terloops iets, en dat blijft dan hangen. In 2016 ben ik overspannen geraakt. Ik was heel boos op God en op de kerk. Moet ik nog zevenentwintig jaar werken in een kerk waar het geen zier uitmaakt wat ik doe? Toen dacht ik dat het niet uitmaakte, nu geloof ik van wel. Mensen willen vieren, het geloof delen. Ook als het er hier misschien niet veel meer zijn, over dertig jaar, zoals op andere plaatsen is gebeurd. Ik beleef plezier aan initiatieven waarbij er gezamenlijk gewerkt wordt aan iets goeds, in de kerkenraad, bij gesprekskringen. De kerk is actief voor asielzoekers die tijdelijk op Nulde verblijven, in de bestrijding van armoede en eenzaamheid, in het jeugdwerk. Dat maakt het geloof ook relevant.’

Een rol van de prediker is ook die van benedictus. Op welke momenten voel je je gezegend als predikant? Wat is voor jou de ‘zegening’ van prediking en liturgie?

‘In het samen gemeente-zijn, door te vieren, te dienen en te leren. Een supervisor vroeg mij eens wat voor mij energie-gevende momenten zijn. Die momenten zijn voor mij vooral de pastorale gesprekken en de kerkdiensten. Daar ervaar ik dat God een God is van schepping. Er zijn momenten dat ik besef: hier wordt iets opgebouwd. Dat is belangrijk om te zien. We houden hier bijvoorbeeld Top-2000-kerkdiensten. Het is goed voor de onderlinge band om daar bijvoorbeeld samen teksten bij te zoeken. Dan zit de kerk vol met dorpsgenoten. Wij bieden wat aan en God gaat ermee aan de gang. En ook op minder mooie momenten kunnen we tot zegen zijn. Daar is God ook. Niet altijd alleen maar wanneer het lekker loopt, maar ook wanneer het schuurt.’

Wat heeft jou goede moed gegeven in die periode van burn-out?

‘Ik was echt op. Ik was snel boos. En ik besefte: het gaat gewoon niet goed. Toen heb ik mij ziekgemeld. De bedrijfsarts oordeelde dat intervisie niet voldoende zou zijn en dat het goed zou zijn om supervisie aan te vragen. Ik kwam bij Jean-Jacques Suurmond terecht. Hij heeft me geholpen om dingen klein en eenvoudig te maken. Het was een soort beeldenstorm, waarbij ik alles wat in de weg stond aan gruzelementen mocht slaan om te zoeken naar wie God zelf is. Het ging erom alles waar ik teleurgesteld over was, en het mensbeeld erachter, op te ruimen. Uiteindelijk heeft God me laten zien: hier ben Ik, in deze open vlakte. Het is als een tuin waar je al het onkruid uithaalt. Dat is heel fundamenteel. Mensen merkten op dat mijn preken veranderd waren. Ze zijn korter, meer to-the-point, eenvoudiger. Ik moest zelf eerst dingen opruimen, totdat God zichtbaar werd. Dat is heel bevrijdend geweest. In de eenvoud die ontstaan is, is Christus een heel duidelijk richtpunt voor mij. Het is als bij Mozes die het gouden kalf kapotmaakt: eerst moet dat verkeerde beeld kapot, voor je iets over God kunt zeggen. Ik gebruik tegen gemeenteleden soms het beeld van een levenstuin, om je levenshuis. Wat voor rotzooi ligt er allemaal in je tuin die je niet nodig hebt? Dat is misschien ingewikkeld om te onderzoeken, maar ook bevrijdend.’

Tekst: Nels Fahner

Het blog van ds. Robert-Jan van Amstel is hier te vinden. Meer info over de leerkring ‘De magie van het geloof’ die vanaf 15 september start, vind je hier.

Labels: Areopagus nieuws, Interviews, Nieuwsberichten

‘Wat mag ik doen, wat mag ik laten?’

2026-06-24T15:40:24Z

Het terras van Parkhuis Amersfoort heeft een weids uitzicht over bomen aan de rand van Amersfoort. Hier komen op een warme zomeravond theologiestudenten en jonge predikanten van verschillende kerkgenootschappen bij elkaar om tussen de gangen van een oosterse maaltijd door ervaringen over het predikantschap uit te wisselen.

Ergens wortel schieten als predikant, in een nieuwe kerkelijke gemeente: hoe doe je dat? En wat kun je leren van de ervaringen van zendelingen die vaak in een totaal andere cultuur terechtkomen? Rik Mager, missionair predikant voor de IZB, begon als gemeentepredikant in Woerdense Verlaat en Zevenhoven, waarna hij voor de GZB zes jaar werd uitgezonden naar Rwanda.

Context

Hij blikt in zijn bijdrage terug op de beginperiode van zijn tijd als docent aan een theologische school. ‘In het begin keek ik vaak via GoogleMaps naar straten in Nederland die ik goed kende. Met pijn in het hart dacht ik dan: ik wou dat ik daar stond.’ Nu hij weer in Nederland woont, bekruipt hem soms de omgekeerde reflex en zoekt hij of hij mensen herkent op straat in Cyangugu, de stad waar hij in Rwanda jarenlang werkte. Zo heeft de overgang naar een nieuwe situatie telkens trekken van een rouwproces. Het is goed om daarop voorbereid te zijn. ‘Rwanda is een dictatuur. Dat is een heel ingewikkelde context. We kwamen in een sfeer van achterdocht terecht.’

In een andere cultuur is alles anders. ‘Je loopt hopeloos achter de feiten aan. Dat roept de vraag op waar God in dat alles is. In Rwanda was ik een trouw kijker van Nederland Zingt. Dat deed me beseffen: ook al gaat het in Nederland op een heel andere manier dan hier, wij aanbidden dezelfde God.’

Zijn tip: ga op zoek naar een goede mentor, die je vertrouwen kunt. ‘Die kan voor jou een soort hermeneut van het systeem zijn.’ De lokale pastor in Rwanda die veel voor hem betekend heeft, gaf hem op een gegeven moment de opdracht om erachter te komen wat voor hem de ‘missie achter de missie’ is. ‘In Nederland was ik geneigd me te conformeren aan het beeld dat je als pastor een zekere onverwoestbaarheid moet uitstralen. Maar in Rwanda was er een periode dat we ons als gezin kwetsbaar voelden. Toen realiseerde ik me dat we ook waren gekomen om te ontvangen, om ons te laten kennen, ook in die kwetsbaarheid.’

Roeping

Hoe blijf je als predikant geworteld? Hoe blijf je geestelijk fris? Dat was het uitgangspunt van de tweede bijdrage, van Bart de Bruin, als predikant in Middelburg verantwoordelijk voor een grote gemeente van zo’n 2.000 leden en 1.300 kerkgangers. Een heel andere situatie dan in Andel, zijn eerste gemeente. ‘We hebben hier veertig kerkenraadsleden en veertig bijbelkringen, in plaats van één bijbelkring, zoals in Andel. In het begin sliep hij slecht omdat hij wel zag dat hij op een andere manier zou moeten werken dan hij gewend was. ‘Ik werd weleens zwetend wakker en was bang burn-out te raken. Dat resulteerde in een gesprek over roeping: wat mag ik doen, wat mag ik laten?’

Een Bijbeltekst die hij zijn gehoor meegeeft komt uit de brief aan de Filippenzen, waarin Paulus bidt dat de liefde van die gemeente steeds groter zal worden en dat ze zullen ‘onderscheiden wat wezenlijk is.’

‘Het predikantschap vraagt keuzes. Als je die zelf niet maakt, wordt je agenda ingevuld door de verwachtingen van anderen.’ Je moet als predikant je eigen geestelijk leven even serieus nemen als dat van je kerkgangers, zegt De Bruin. ‘Laat het evangelie niet gewoon worden. Het is verrassend, het is goed nieuws, ook voor jouzelf.’

Doordenken

Dat betekent dat er kaders gesteld moeten worden voor de zorg voor de eigen ziel. ‘Je hoeft geen redenen te geven voor momenten waarop je niet beschikbaar bent. Ik reserveer elke dinsdagavond om te zwemmen. Die momenten moet je zelf afkaderen. Dat heeft ook te maken met geestelijk leven.’

De Bruin reserveert het eerste uur van de werkdag voor stille tijd, van half negen tot half tien. ‘Ik lees dan de Bijbel, en iets daarnaast van bijvoorbeeld Van Ruler, Augustinus of Eugene Peterson. Drie dagen in de week plan ik daarna een uur in om te studeren. Het lezen van boeken is belangrijk voor de frisheid van de preek. Op zulke dagen begin ik dus om 10.30 uur met het andere werk. Om geworteld te blijven, helpt het om zaken te doordenken.’ Hij reserveert 20 uur voor de preekvoorbereiding. ‘Dinsdag is mijn exegesedag’.

Predikanten dienen ook goed te weten welke invloed ze door hun functie hebben op andere mensen, zegt De Bruin. ‘Onderschat niet de geestelijke strijd die er is rond predikanten en kerkelijk werkers. Zorg dat je mensen hebt bij wie je je zonden kunt belijden, waar je door bemoedigd kunt worden, bij wie je genade kunt ontvangen.’

De crux is om je gave en je identiteit niet door elkaar te halen. ‘Het is niet verkeerd om te willen weten hoe je preek wordt ontvangen, maar het is niet het wezenlijke.’ Je bent niet wat je doet, kortom. ‘Als je als predikant kinderen hebt, wees dan extra alert dat je ruiterlijk toegeeft waar je tekortschiet. Niets is zo funest dan dat je dat toedekt. Oefen jezelf, samen met je partner, in het struikelen achter Jezus aan.’

Wil je meer weten over Areopagus Young? Lees dan hier meer.

Labels: Areopagus nieuws, Nieuwsberichten